Een bhv’er (bedrijfshulpverlener) is een medewerker die is opgeleid om bij noodsituaties op de werkvloer snel en veilig te handelen. Denk aan het verlenen van eerste hulp, het evacueren van het gebouw of het bestrijden van een beginnende brand. Kort gezegd: de bhv’er is de eerste schakel tussen een noodgeval en professionele hulpverlening.
Bijna elk bedrijf in Nederland is wettelijk verplicht om bhv’ers aan te stellen. Dat staat in de Arbeidsomstandighedenwet. Hoeveel bhv’ers een organisatie nodig heeft, hangt af van het aantal medewerkers, de risico’s in het bedrijf en de indeling van het gebouw.
De kerntaken van een bhv’er
De Nederlandse Arbeidsinspectie omschrijft de taken van een bhv’er duidelijk. Het gaat om drie hoofdtaken:
- Eerste hulp verlenen: Bij een ongeluk of plotseling ziek worden is de bhv’er de eerste die ingrijpt. Dat kan gaan om een wond verbinden, een bewusteloos iemand in de stabiele zijligging leggen of reanimeren met of zonder een AED.
- Ontruiming begeleiden: Bij brand of een ander gevaar zorgt de bhv’er dat collega’s en bezoekers het gebouw snel en veilig verlaten. Hij of zij controleert ruimtes, begeleidt mensen naar de verzamelplaats en houdt de rust.
- Brand bestrijden: Bij een kleine, beginnende brand probeert de bhv’er het vuur te blussen met een brandblusser of blusdeken. Slaat het vuur groter uit, dan laat de bhv’er dit aan de brandweer over.
Daar bovenop heeft een bhv’er ook de taak om hulpdiensten te alarmeren en daarna de samenwerking met de brandweer, ambulance of politie te regelen. Als zij aankomen, geeft de bhv’er informatie door over de situatie en eventuele slachtoffers.
Wat doet een bhv’er buiten noodsituaties?
Het werk van een bhv’er stopt niet als er geen alarm afgaat. Een groot deel van de taak zit juist in de voorbereiding. Bhv’ers nemen deel aan oefeningen, zoals een ontruimingsoefening waarbij het hele bedrijf het gebouw verlaat alsof er echt brand is. Ze controleren of de vluchtwegen vrij zijn, of brandblusmiddelen nog werken en of de nooduitgangen goed aangegeven zijn.
Ook heeft de bhv’er kennis van het bedrijfsnoodplan. Dat is het plan waarin staat wie wat doet bij een calamiteit. De bhv’er weet bijvoorbeeld wie de bhv-coördinator is, waar de verzamelplaats ligt en hoe je de lift blokkeert bij een brand.
Bhv’er bij brand: stap voor stap
Om concreet te maken wat een bhv’er doet, hier een typisch verloop bij een brandmelding:
- Het brandalarm gaat af of iemand meldt een brand.
- De bhv’er beoordeelt de situatie: kleine vlam of grote brand?
- Bij een kleine brand: blussen met een draagbare brandblusser.
- Tegelijk of daarna: alarm slaan bij collega’s en de hulpdiensten bellen (112).
- De ontruiming starten: collega’s en bezoekers via de vluchtwegen naar buiten begeleiden.
- Ruimtes controleren zodat niemand achterblijft.
- Iedereen bij de verzamelplaats houden en tellen.
- Bij aankomst van de brandweer: overdracht geven van de situatie.
Opleiding en bevoegdheden van de bhv’er
Een bhv’er volgt een erkende bhv-cursus. Die cursus behandelt eerste hulp, het omgaan met een AED, brandbestrijding en ontruimingstechnieken. Na de cursus ontvangt de medewerker een certificaat. Omdat kennis en vaardigheden verouderen, is een jaarlijkse herhalingscursus gebruikelijk om scherp te blijven.
Een bhv’er is geen arts en geen brandweerman of -vrouw. Hij of zij heeft bevoegdheden op het niveau van eerste hulpverlener en mag een beginnende brand bestrijden. Zodra een situatie te gevaarlijk wordt of medische expertise vereist, is de taak om de professionele hulpdiensten de ruimte te geven en informatie aan te leveren.
Hoeveel bhv’ers heeft een bedrijf nodig?
Er is geen vast wettelijk getal van bhv’ers per werknemer. De wet schrijft voor dat er “voldoende” bhv’ers aanwezig moeten zijn, afgestemd op de risico’s en de grootte van het bedrijf. In de praktijk hanteert veel bedrijven een verhouding van ongeveer één bhv’er per 50 medewerkers als vertrekpunt, maar dit varieert sterk. Een bouwbedrijf met veel fysieke risico’s heeft meer bhv’ers nodig dan een kantoor met twintig mensen. Bovendien moet er op elk moment van de dag dat er mensen aanwezig zijn, minstens één bhv’er in het gebouw zijn.
Als bhv’er speel je dus een concrete rol die verder gaat dan een cursus volgen en hopen dat er nooit iets misgaat. Regelmatig oefenen, kennis bijhouden en weten waar de noodmiddelen liggen: dat is wat een bhv’er in de praktijk onderscheidt van een collega zonder die training.
