Een internist is een medisch specialist die ziekten en aandoeningen van de inwendige organen diagnosticeert en behandelt bij volwassenen. Het vakgebied heet interne geneeskunde of inwendige geneeskunde. Anders dan een huisarts kijkt een internist dieper naar complexe of chronische aandoeningen die meerdere orgaansystemen tegelijk raken.
Je komt doorgaans bij een internist terecht via een verwijzing van je huisarts. De internist neemt de diagnose en behandeling over, of werkt samen met andere specialisten als jouw klachten dat vragen.
Wat doet een internist precies?
De internist richt zich op de inwendige organen en de systemen die het lichaam in balans houden. Denk aan het hart en de bloedvaten, de nieren, de lever, de longen, het hormoonstelsel, het bloed en het immuunsysteem. Bij elk van deze gebieden kan een internist zelfstandig diagnoses stellen en behandelingen starten.
In de praktijk bestaat het werk uit een paar vaste onderdelen:
- Anamnese afnemen: de internist stelt gedetailleerde vragen over je klachten, geschiedenis en medicijngebruik.
- Lichamelijk onderzoek: meten van bloeddruk, beoordelen van organen via aftasten en beluisteren.
- Aanvullend onderzoek aanvragen: bloedonderzoek, urinemonsters, beeldvorming (echo, CT, MRI) of biopten.
- Diagnose stellen en behandelplan opstellen.
- Medicijnen voorschrijven of doorverwijzen naar een subspecialist.
- Chronische aandoeningen langdurig begeleiden, bijvoorbeeld diabetes of nierfalen.
Welke aandoeningen behandelt een internist?
Het scala aan aandoeningen is breed. Veel voorkomende ziektebeelden waarbij je bij een internist terechtkomt zijn:
- Diabetes mellitus (suikerziekte)
- Schildklieraandoeningen, zoals een te trage of te snelle schildklier
- Hoge bloeddruk en hart- en vaatziekten
- Nierziekten en nierfalen
- Bloedarmoede en andere bloedziekten
- Auto-immuunziekten zoals lupus of reumatoïde artritis (in samenwerking met een reumatoloog)
- Leveraandoeningen
- Infectieziekten die niet door de huisarts behandeld worden
- Onbegrepen gewichtsverlies of vermoeidheid met een inwendige oorzaak
Wat een internist onderscheidt van andere specialisten is de brede blik. Omdat inwendige aandoeningen elkaar vaak beïnvloeden, is de internist bij uitstek geschikt om complexe situaties te overzien waarbij meerdere organen of systemen betrokken zijn.
Subspecialisaties binnen de interne geneeskunde
Interne geneeskunde is een breed vak. Daarom kiezen veel internisten een subspecialisatie. Hierdoor is er een verdere verdieping mogelijk op één specifiek gebied, terwijl de basisopleiding tot internist dezelfde brede kennis garandeert. Veelvoorkomende subspecialisaties zijn:
- Endocrinologie: hormoonziekten, zoals diabetes en schildklieraandoeningen.
- Nefrologie: nierziekten en dialyse.
- Hematologie: bloedziekten en bloedkanker.
- Infectiologie: complexe of zeldzame infectieziekten.
- Vasculaire geneeskunde: aandoeningen van de bloedvaten.
- Oncologie: de behandeling van kanker, vaak in samenwerking met andere specialisten.
- Reumatologie: gewrichts- en auto-immuunziekten.
Als je verwezen wordt naar een internist, kan dat naar een algemeen internist zijn, maar ook naar iemand met een specifieke subspecialisatie. Je huisarts maakt die keuze op basis van je klachten.
Wanneer word je naar een internist verwezen?
Je huisarts verwijst je naar een internist als je klachten te complex zijn voor de huisartsenpraktijk, als de diagnose onduidelijk blijft, of als er een chronische aandoening is die gespecialiseerde begeleiding vereist. Concrete situaties zijn bijvoorbeeld:
- Bloedsuikerwaarden die moeilijk onder controle te houden zijn.
- Onverklaard gewichtsverlies of aanhoudende vermoeidheid zonder duidelijke oorzaak.
- Afwijkende bloedwaarden die verder onderzoek vragen.
- Een vermoeden van een ernstige infectie of auto-immuunziekte.
- Nierproblemen die meer dan standaard medicatie vragen.
In het ziekenhuis kan een internist ook worden ingeschakeld als een opgenomen patiënt naast een chirurgische aandoening ook inwendige complicaties heeft. Dit heet intercollegiaal consult.
Wat gebeurt er tijdens een eerste bezoek aan de internist?
Bij het eerste poliklinisch bezoek neemt de internist uitgebreid de tijd voor je verhaal. Je klachten worden nauwkeurig uitgevraagd, inclusief je medische voorgeschiedenis, medicijngebruik en eventuele erfelijke aandoeningen in de familie. Daarna volgt een lichamelijk onderzoek en bijna altijd aanvullend bloedonderzoek.
Afhankelijk van de uitslag volgt een tweede afspraak voor de bespreking van de resultaten en het behandelplan. Soms is aanvullende beeldvorming nodig, of worden andere specialisten betrokken. Het is normaal dat een diagnose niet na één bezoek vaststaat, zeker bij complexe klachten.
Een internist behandelt uitsluitend volwassenen. Voor kinderen met vergelijkbare aandoeningen bestaat het specialisme kindergeneeskunde, met eigen subspecialisaties zoals kinderendocrinologie.
Kort samengevat is de internist de specialist voor alles wat van binnenuit misgaat en niet direct chirurgisch of door de huisarts op te lossen is. Heb je vragen over een verwijzing of wil je weten welke subspecialisatie bij jouw klachten past, dan is je huisarts het eerste aanspreekpunt.
