Voor veel geneeskundestudenten vormt de functie van ANIOS (Arts Niet In Opleiding tot Specialist) een logische en waardevolle tussenstap tussen het behalen van het artsdiploma en het starten met een specialisatie. Het is een periode waarin je als basisarts praktijkervaring opdoet, jezelf ontwikkelt in de klinische praktijk, en vaak ook ontdekt welke richting je op wilt in je verdere loopbaan. In dit artikel lees je alles wat je moet weten over werken als ANIOS in Nederland.
Wat is een ANIOS?
Een ANIOS is een basisarts die na het afronden van de opleiding geneeskunde (inclusief coschappen) werkt in een medische functie, maar nog niet is gestart met een specialisatieopleiding (de opleiding tot AIOS – Arts In Opleiding tot Specialist). Als ANIOS werk je op een afdeling in een ziekenhuis, GGZ-instelling, verpleeghuis of andere zorginstelling, waar je onder supervisie van medisch specialisten zelfstandig patiënten behandelt. Je vervult een rol die qua verantwoordelijkheden dicht bij die van een AIOS ligt, maar zonder de formele opleidingsstructuur.
Waarom kiezen voor een ANIOS-functie?
Voor veel jonge artsen is een ANIOS-periode een manier om zich beter voor te bereiden op de specialisatie. Je krijgt de kans om te ervaren hoe het werken in een bepaald vakgebied of specialisme in de praktijk is, zonder dat je je er meteen voor langere tijd aan hoeft te committeren. Daarnaast vormt het een waardevolle aanvulling op je cv, vooral als je solliciteert naar opleidingsplekken waarvoor veel concurrentie bestaat.
Sommige artsen kiezen er ook bewust voor om langere tijd als ANIOS te werken, bijvoorbeeld om ervaring op te doen in verschillende disciplines, of omdat zij nog niet zeker weten welke richting zij op willen. Ook in die gevallen is de ANIOS-periode vaak een leerzame fase waarin je je medische en communicatieve vaardigheden aanzienlijk verbetert.
Taken en verantwoordelijkheden
De taken van een ANIOS verschillen per specialisme en instelling, maar er zijn enkele algemene kenmerken. Als ANIOS ben je betrokken bij de dagelijkse medische zorg voor patiënten. Je voert zelfstandig consulten uit, stelt diagnoses, schrijft behandelplannen en overlegt met collega’s, verpleegkundigen en specialisten. Je werkt vaak onregelmatige diensten, inclusief avond-, nacht- en weekenddiensten.
Hoewel je formeel niet in opleiding bent, verwachten veel instellingen van ANIOS’en een actieve en leergierige houding. Je leert veel “on the job” en je ontwikkeling is in sterke mate afhankelijk van je eigen inzet, nieuwsgierigheid en de begeleiding die je krijgt van ervaren collega’s.
Salaris en arbeidsvoorwaarden
Als ANIOS val je meestal onder de cao Ziekenhuizen of de cao GGZ, afhankelijk van je werkplek. Je wordt ingeschaald als basisarts, doorgaans in schaal 65 van de ziekenhuis-cao. Het bruto maandsalaris ligt in 2025 gemiddeld tussen de 4.456 en 6.264 euro op fulltime basis, afhankelijk van ervaring en dienstjaren. Dit bedrag kan oplopen als je in een senior ANIOS-functie werkt of extra diensten draait.
Naast het salaris zijn er vaak secundaire arbeidsvoorwaarden, zoals een eindejaarsuitkering, onregelmatigheidstoeslagen, pensioenopbouw en mogelijkheden voor bijscholing. Houd er rekening mee dat je als ANIOS in veel gevallen tijdelijk wordt aangesteld, vaak met contracten van zes tot twaalf maanden.
Voor- en nadelen van werken als ANIOS
Werken als ANIOS heeft verschillende voordelen. Je doet brede praktijkervaring op, leert omgaan met verantwoordelijkheid en leert werken in een team van zorgprofessionals. Deze ervaringen zijn niet alleen waardevol voor je ontwikkeling als arts, maar ook voor je kansen op een opleidingsplek tot specialist.
Er zijn echter ook uitdagingen. De werkdruk in de zorg is hoog en de combinatie van onregelmatige diensten, complexe patiëntenzorg en soms beperkte begeleiding kan belastend zijn. Niet iedere instelling biedt voldoende ondersteuning of opleidingsmogelijkheden voor ANIOS’en. Het is daarom belangrijk om goed te onderzoeken hoe een afdeling georganiseerd is en wat de cultuur en supervisie zijn voordat je een contract tekent.
Carrièreperspectief na een ANIOS-periode
Voor de meeste ANIOS’en is het uiteindelijke doel het verkrijgen van een opleidingsplek tot medisch specialist. De ervaring die je opdoet als ANIOS speelt hierin een belangrijke rol. Veel specialisaties kijken niet alleen naar studieresultaten en motivatie, maar ook naar klinische ervaring, aanbevelingen van collega’s en de manier waarop je functioneert in de praktijk.
Sommige artsen besluiten na een ANIOS-periode een ander pad te kiezen, bijvoorbeeld in de huisartsenzorg, verzekeringsgeneeskunde of beleidsfuncties binnen de gezondheidszorg. In alle gevallen vormt de ANIOS-periode een waardevol fundament.
Wil jij aan de slag als medisch specialist?
De functie van ANIOS biedt jonge artsen de mogelijkheid om hun medische kennis in de praktijk te brengen, zich professioneel te ontwikkelen en beter te ontdekken welk pad zij in de zorg willen bewandelen. Of je nu zeker weet dat je je wilt specialiseren of nog zoekende bent: een ANIOS-periode is een intensieve maar leerzame fase die een belangrijke basis vormt voor je verdere loopbaan. Zorg dat je bewust kiest voor een werkplek die past bij jouw leerdoelen en ambities, en investeer actief in je ontwikkeling.
