Wat is een opleiding tot ervaringsdeskundige?
Bij deze opleiding leer je professioneel omgaan met je eigen ervaringen. Je leert hoe je mensen kunt ondersteunen tijdens hun herstel of moeilijke periode. Deelnemers komen bijvoorbeeld uit de geestelijke gezondheidszorg, verslavingszorg of andere hulpverlening. Je leert niet alleen hoe je jouw verhaal vertelt, maar ook hoe je goed luistert naar anderen en aanvoelt wat zij nodig hebben.
Waar kun je een ervaringsdeskundigheid opleiding volgen?
In Nederland zijn er verschillende plekken waar je deze deeltijdopleiding kunt volgen. Hogescholen in steden als Amsterdam en Groningen bieden een opleiding van ongeveer twee jaar. Je volgt lessen over onderwerpen als herstel, omgaan met kwetsbaarheid en het ondersteunen van anderen. Vaak ga je tijdens je opleiding ook echt aan het werk, bijvoorbeeld met stages.
Wat leer je in een opleiding tot ervaringsdeskundige?
De lessen zijn heel praktisch. Je leert eerst hoe je jouw eigen verhaal gebruikt zonder zelf terug te vallen in oude patronen. Daarna werk je aan vaardigheden als gesprekstechnieken, omgaan met spanning en samenwerken met andere professionals. Thema’s als persoonlijke groei, identiteit en het ontdekken van je mogelijkheden krijgen veel aandacht. Je leert hoe je kunt bijdragen aan het herstelproces van anderen, zonder de hulpverlener te vervangen.
Voor wie is deze opleiding geschikt?
Een ervaringsdeskundige opleiding past bij mensen die een ingrijpende gebeurtenis hebben meegemaakt, zoals een verslaving, psychiatrische problemen of sociale uitsluiting. Het is belangrijk dat je afstand hebt kunnen nemen van jouw eigen situatie en openstaat voor herstel. Je hoeft geen diploma uit het verleden te hebben, maar je moet wel gemotiveerd zijn en het leuk vinden om met mensen te werken.
Het werk van een ervaringsdeskundige in de praktijk
Na de opleiding kun je aan de slag in bijvoorbeeld de geestelijke gezondheidszorg, buurtteams, of instellingen voor verslavingszorg. Je helpt met lotgenotencontact, activiteiten, gespreksgroepen of één op één gesprekken. Omdat je zelf uit eigen ervaring spreekt, ben je vaak een goed voorbeeld voor anderen. Je werkt samen met andere hulpverleners, zoals psychologen, maatschappelijk werkers of verpleegkundigen. Zo vorm je een brug tussen cliënten en de rest van het team.
Het verschil tussen een ervaringsdeskundige en een hulpverlener
Een hulpverlener werkt vooral vanuit theorie en opleidingen, terwijl een ervaringsdeskundige mensen steunt vanuit eigen ervaring. Jij snapt als geen ander hoe het voelt om in een moeilijke situatie te zitten. Je bent eerlijk over je verleden en gebruikt je verhaal om hoop te geven. Vaak lukt het hierdoor om iemand te bereiken die anders moeilijk openstond voor hulp. Samenwerking tussen hulpverleners en ervaringsdeskundigen zorgt ervoor dat mensen zich herkenning voelen en zich begrepen weten.
Waarom kiezen mensen voor deze opleiding?
Veel mensen willen ervoor zorgen dat anderen niet hetzelfde hoeven mee te maken als zijzelf. Door de opleiding te volgen voelen zij zich sterker en zelfverzekerder. Anderen kiezen ervoor omdat zij willen werken met mensen, maar zich niet in een gewone hulpverlenersrol zien. Ook komt het vaak voor dat zorginstellingen of gemeenten ervaringsdeskundigen zoeken om teams aan te vullen. Werken als ervaringsdeskundige kan dus ook meer kansen geven op de arbeidsmarkt.
Meest gestelde vragen over opleiding tot ervaringsdeskundige
- Hoe lang duurt een opleiding tot ervaringsdeskundige? Een opleiding tot ervaringsdeskundige duurt meestal twee jaar en wordt vaak in deeltijd gevolgd.
- Is een eerdere opleiding nodig om te starten? Voor de meeste opleidingen is geen specifieke vooropleiding nodig, maar wel motivatie en een achtergrond met eigen herstelervaring.
- Waar kun je na je opleiding werken? Na afronding van de opleiding kun je werken in de zorg, bij buurthuizen, opvangcentra of bijvoorbeeld GGZ-instellingen. Deskundigheid met eigen ervaring is op veel plekken welkom.
- Wat wordt er bedoeld met herstelgericht werken? Herstelgericht werken betekent dat je anderen ondersteunt in hun eigen proces naar een beter leven, zonder alles voor ze op te lossen, maar wel als steun en voorbeeld.
- Kun je doorgroeien na deze opleiding? Na afronden van de opleiding kun je doorgroeien, bijvoorbeeld naar een begeleidende baan of doorstuderen aan een hbo-opleiding binnen zorg en welzijn.
